Čuvar neizmernog blaga srpske kulture: Upoznajte prošlost našeg naroda u Etnografskom muzeju

Smešten u samom srcu Beograda, na adresi Studentski trg 13, Etnografski muzej, jedan od najstarijih etnografskih muzeja na Balkanu, mesto je gde posetioci mogu da nauče mnogo toga o životu našeg naroda.

Gusle

Foto: Etnografski muzej

- Gusle su narodni muzički instrument koji se sastoji od gudala i gusala. Veruje se da su najbolje gusle pravljene od javorovog stabla koje je raslo duboko u šumi, gde se pevci ne čuju i gde ljudi ne govore, da ga zvuci ne bi iskvarili. Preko trbuha gusala razapeta je zečja ili jareća koža. Do Drugog svetskog rata za gudalo i za gusle su bile upotrebljavane strune načinjene od dlaka iz repa ždrepca. Za strune na guslama upredano je 60 dlaka koje su vezivane tankim koncem, dok je strunu gudala činilo 40 upredenih dlaka.
- Pravim guslama naš narod smatra jednostrune – epske (muške) gusle na kojima se pevaju junačke pesme. Iduću prema zapadnim krajevima javlja se još jedna struna i te se gusle nazivaju dvostrunim (ženske) guslama na kojima se češće pevaju lirske pesme. 
- Gete je pokušao da nauči srpski jezik da bi izvorno mogao da prati jedinstvene misli narodnih pesnika. 

U Etnografskom muzeju u Beogradu se čuva oko 150 gusala, jedinstveni instrument koji u Srbiji, u periodu prosvetiteljstva i romantizma, od anonimnog narodnog instrumenta prerasta u nacionalni simbol. 

Pogledajte i Pevanje uz gusle postalo nova kulturna baština čovečanstva

Gusle imaju svoje materijalne i duhovne osobine. Materijalna istorija gusala je pod velikim znakom pitanja i predmet je stalnih uporednih istraživanja. Duhovna istorija gusala je mnogo značajnija i vezuje se za centralni srednjevekovni događaj kod Srba - Kosovski boj. 

Pogledajte i Znate li da u beogradskom Muzeju knjiga i putovanja postoji knjiga čije je korice oslikao slon?

Gusle su tokom  pet vekova osmanlijskog upravljanja Srbijom uspele da budu tačka oslonca naroda i prenesu mitove i legende od generacije do generacije. One su tročlana simbioza epske pesme (najvažniji deo trojstva), pevača koji peva uz gusle i samog instrumenta.

Gusle se danas doživljavaju kao tradicionalan instrument etničkog identiteta nekoliko naroda. U svojoj kulturi i danas ga koriste i sviraju Srbi, Hrvati, srpski muslimani, Bošnjaci, Albanci, pa i Bugari. 



bonus video
ostavite komentar
Inicijalizacija u toku...
Pogledajte šta vas očekuje u novembarskom izdanju časopisa National Geographic Srbija.