Arheolozi otkrili grad naslednika Džingis-kana

Arheološki tim Muzeja lokalne tradicije Saratovske oblasti trenutno radi na iskopavanju ruševina grada Ukeka, koji se nalazi duž reke Volge. Trinaestovekovno utvrđenje bilo je deo Zlatne horde, kraljevstva koje je osnovao Batu-kan, unuk velikog mongolskog osvajača Džingis-kana. Među drugim otkrićima, arheolozi su otkrili dva hrišćanska hrama, od kojih je jedan ukrašen rezbarenim kamenjem i saadrži skladište fine keramike u podrumu.

Arheolozi otkrili grad naslednika Džingis-kana Foto: Dmitriy Kubankin

Rođen 1162. godine nedaleko od današnje granice između Mongolije i Sibira, Džingis-kan je imao skromno poreklo, ali je izgradio najveće kopneno carstvo u istoriji. Počeo je ujedinjavanjem nomadskih mongolskih plemena - oko milion ljudi - pre nego što je krenuo u osvajanje velikih prostranstava Centralne Azije i Kine. Iako je bio ozloglašen po bezbrojnim leševima koje je ostavljao na svom putu, Džingis-kan je zabranio mučenje, dao slobodu religijskog učenja svojim podanicima i uništio represivne feudalne sisteme.

Nakon što je poginuo u bici protiv kineskog kraljevstva Zapadnog Ksija 1227. godine, prostrano carstvo je počelo da se deli. Njegov najstariji sin, Juči, umro je pre oca, ali je Jučijev sin Batu nasledio deo zapadnih teritorija carstva svoga dede. U seriji vojnih kampanja, uključujući pljačkanje i paljenje Kijeva 1240. godine, Batu-kan je uspeo da proširi granice svoje vlasti. Na vrhuncu krajem XIII veka, Batu-kanova Zlatna horda prostirala se od Karpata u Istočnoj Evropi do Sibira i kontrolisala je vredni Put svile koji je spajao Kinu i srednjevekovnu Evropu.

Grad Zlatne horde, Ukek, koji trenutno iskopavaju arheolozi izgrađen je nekoliko decenija nakon smrti Džingis-kana, nedaleko od lokaliteta letnjikovca Batu-kana na Volgi. Građani Ukeka praktikovali su brojne religije, uključujući islam, hrišćanstvo i šamanizam, a arheolozi su otkrili delove hrišćanskog kvarta. Među najinteresantnijim otkrićima nalaze se podrumi dva hrama, kako se crkve nekad nazivaju u istočnom hrišćanstvu.

Jedan od hramova, sagrađen 1280. godine uništen je početkom XIV veka. Arheolog Dmitrij Kubankin, koji je predstavio otkrića na godišnjem sastanku Evropske arheološke asocijacije u Istanbulu, rekao je da je hram imao popločan krov i da je bio ukrašen muralima i rezbarenim kamenjem kako u unutrašnjosti, tako i na spoljašnjosti zgrade. "Najbolje očuvani primerci rezbarija prikazuju lava u kandžama grifona.", rekao je Kubankin. U podrumu hrama, arheolozi su otkrili ostatke dobara koje su tamo ostavili lokalni trgovci, uključujući tanjire i boce koje su možda uvezene iz Vizantijskog carstva, Irana ili Egipta. Kubankin je rekao se crkveni podrum mogao smatrati bezbednim mestom za skladištenje vrednih dobara namenjenih za prodaju.

Drugi hram izgrađen je 1330. godine, nakon što je prvi uništen i korišćen je do oko 1350. godine. Tim na iskopavanju je otkrio samo deo temelja sa apsidom. Zanimljivo, iako hrišćani nisu imali moć pod vlašću Zlatne horde, otkrića ukazuju da nisu svi bili porobljeni. Zapravo, imućni ljudi su redovno išli u hrišćanski deo grada. Prema rečima Kubankina, on i njegove kolege otkrili su "neke predmete koji pripadaju lokalnoj eliti" u ruševinama, uključujući "kinesku staklenu šnalu, sa vrhom u obliku podeljenog nara, kao i deo tanjira od kostiju sa urezanom slikom zmaja".

Grad Ukek nije dugo potrajao, pošto se Zlatna horda smanjila u XIV veku, delom zbog Crne smrti koja ju je pogodila 1346-47. Godine 1395. goidne, vladar pod imenom Timur (ili Tamerlan) napao je i uništio Ukek i preuzeo veći deo teritorije kojom je nekada vladala Zlatna horda, na svom putu izgradnje sopstvenog carstva.

Savremene građevine prekrivaju veći deo Ukeka, a arheolozi imaju poteškoće prilikom iskopavanja na lokalitetu, pošto se prostire na nekoliko prostora koji predstavljaju privatno zemljište. Ipak, Kubankin je rekao da su on i njegov tim učinili "značajna otkrića" proučavajući samo jedan lokalitet u Ukeku od 2005. godine, dodajući i to da će otkrića uskoro biti predstavljena na muzejskoj izložbi.



bonus video
ostavite komentar
Inicijalizacija u toku...
Pogledajte šta vas očekuje u decembarskom izdanju časopisa National Geographic Srbija.