Veliko otkriće u Meksiku: Otkriven ogroman ceremonijalni kompleks star više od 3.000 godina

Ogromna platforma, stara oko 3 000 godina, identifikovana je kao najstarija i najveća monumentalna građevina u toj regiji - koju su naseljavale Maje.

Veliko otkriće u Meksiku: Otkriven ogroman ceremonijalni kompleks star više od 3.000 godina Foto: Profimedia

Ogromna platforma, stara oko 3 000 godina, identifikovana je kao najstarija i najveća monumentalna građevina u toj regiji koju su naseljavale Maje, navodi se u dokumentu objavljenom 3. juna u časopisu Nature.

Ovo otkriće ide u prilog novim stavovima naučnika koji tvrde da su neke od najranijih građevina značajno veće od onih koje su sagrađene kasnije tokom klasičnog perioda Maja (250-900 godine nove ere), kada je carstvo bilo na vrhuncu.

Građevina je otkrivena u meksičkoj državi Tabasko, na lokalitetu Aguada Feniks, oko 1300 kilometara istočno od Meksiko Sitija, u regionu poznatom kao Majanska nizija, odakle potiče civilizacija Maja.

Tokom 2017. godine, naučnici su sproveli istraživanje pomoću LiDAR (laserskog radara), koji je otkrio platformu i najmanje devet nasipa koji vode do nje. Ovu novu revolucionarnu tehnologiju inače koriste avioni kako bi videli građevine ispod gustih krošnji drveća, ali u ovom slučaju, tehnologija u poljima Tabaskoa otkrila građevinu koja čeka vekovima, ako ne i milenijumima, da bude primećena.

Ali zbog čega tako veliki spomenik u Aguadi Feniks nije ranije identifikovan?

"To je prilično teško objasniti, ali baš zbog veličine građevine, dok šetate po lokalitetu, vi je ne primećujete", kaže arheolog Takeši Inomata sa Univerziteta u Arizoni, vodeći autor istraživanja. "Visina ove građevine je nešto veća od 9 metara, ali zbog njenih horizontalnih dimenzija, koje su ogromne, ne možete da razumete visinu".

Prema rezultatima radiokarbonske analize, veruje se da je izgradnja započeta oko 1000 godina pre nove ere. Kako naučnici ne poznaju nijednu raniju građevinu, ovi rezultati ukazuju na to da su u Aguadi Feniks živeli ljudi - preci Maja - koji su se selili kako bi lovili i sakupljali hranu.

Inomata procenjuje da ukupna zapremina platforme sa zgradom na vrhu iznosi najmanje 3 miliona kubnih metara, što znači da je veća i od najveće egipatske piramide. Takođe je izračunao da je za izgradnju bilo potrebno 5000 ljudi i da je ona trajala duže od šest godina.

"Mislimo da je ovo bio nekakav ceremonijalni centar", kaže Inomata, "mesto okupljanja na kome su se sprovodili rituali koje samo možemo da zamislimo".

Nijedna stambena zgrada nije pronađena na ili oko ove građevine, pa ne može da se tvrdi koliko je ljudi živelo u okolini, ali veličina ove platforme navodi na misao da su graditelji Aguada Feniksa, postepeno napuštali život lovca-sakupljača, i počeli trajno da se nastanjuju u ovom regionu. 

Potvrda ovog razmišljanja može biti i u činjenici da su na ovom nalazištu pronađeni dokazi o uzgoju kukuruza.

Ceremonijalni kompleks, Aguada Feniks, Tabasko; Foto: Profimedia

"Veličina građevine je stvarno zapanjujuća", kaže Džon Loze, arheolog iz Terracon Consultants Inc., koji nije bio uključen u istraživanje, koji proučava istoriju tog područja. On, međutim ne misli da je to i dokaz da su ljudi tu trajno bili nastanjeni: "Monumentalne građevine drevnih naroda nisu retkost u svetu".

Loze dodaje da napredna sposobnost za saradnju ukazuje na izrazito egalitarni način života, koji je, kako smatra, tipičan za rana društva u majanskoj regiji. Inomata se slaže i dodaje da je platformu izgradila zajednica bez izražene socijalne hijerarhije.

Do 750. godine pre nove ere monumentalna građevina u Aguadi Feniks je napuštena, a u periodu klasičnih Maja, više od 1.000 godina kasnije, ljudi u regionu su gradili više piramide na mnogo manjim platformama, koje su bile dostupne samo eliti, sa manje prostora za okupljanje šire zajednice.

"U ranom periodu ljudi su bili vrlo uzbuđeni", kaže Inomata. "Kasnije su postali malo manje entuzijastični."

Pogledajte i:



bonus video
ostavite komentar
Inicijalizacija u toku...
U prodaji je oktobarsko izdanje časopisa National Geographic Srbija.