Da li su ratnici Atile Hunskog zaista bili toliko nemilosrdni?

Kada se kaže "Huni" misli se na varvarsko pleme koje je nemilosrdno pustošilo veći deo zapadne Evrope. A da li je to zaista bilo tako?

Da li su ratnici Atile Hunskog zaista bili toliko nemilosrdni? Foto: Profimedia

Oko 370. godine hunska vojska osvojila je nemačka plemena i zauzela veći deo zapadne Evrope. Ali da li ovaj nomadski narod zaslužuje varvarsku reputaciju koju ima?

Na to pitanje teško je dati odgovor. Huni "ostaju veoma misteriozni", piše istoričar Piter Heder, najvećim delom zbog nedostatka pisanih izvora i njihovog nejasnog porekla. Jedni smatraju da su Huni došli iz današnjeg Kazahstana, a da su istočne stepe prešli oko 350. godine. Drugi misle da potiču od turkijskog naroda Sjungnu, pastirskog nomadskog plemena koje je ujedinolo veći deo Azije krajem trećeg i početkom drugog veka pre nove ere, piše National Geographic.

Krećući se uz Crno more, Huni su napadali sve koji su im se našli na putu. Vandali, Vizigoti, Goti i drugi narodi, bežali su ka Rimskom carstvu. Ove migracije destabilizovale su Rimsko carstvo i doprinele da Huni dobiju svoju varvarsku reputaciju.

Njihov najozloglašeniji vođa, Atila Hunski, potvrdio je takvu reputaciju svojih ratnika između 440. i 453. godine nove ere, predvodeći svoje horde većim delom zapadne Evrope, uključujući i Galiju (današnju Francusku). Zbog neopisivo nasilnog načina na koji je pustošio sela na koja je nailazio, dobio je epitet pod kojim je ostao zapamćen u istoriji, Atila Bič Božiji. 

Foto: Profimedia

Međutim, arheološki nalazi govore drugačije. Na primer, 2017. godine, arheolog Suzan Hakenbek analizirala je kosti Huna pokopane u Panoniji,  u jednoj bivšoj rimskoj provinciji koja se nalazila na teritoriji današnje Mađarske. Izotopska analiza otkrila je da su se Huni mešali sa Rimljanima, kao i da su razmenjivali kuturna dobra. Hunska istorija "nije nužno samo priča o sukobima, nego i priča o razmeni preko granice i prilagođavanju dva pogranična naroda", izjavila je tada Hakenbek za Washington Post.

Sam Atila Hunski nikad nije napao Rim, njegovo carstvo se raspalo 469. godine, ali ipak, varvarska reputacija njegovog naroda se zadržala. Sa druge strane grčki istoričar Jordanes, nazvao je Hune "izdajničkim plemenom" koje je bilo usko povezano sa raspadom Rimskog carstva. Drugi, pak, veruju da je Rimsko carstvo već bilo oslabljeno i nestabilno, i lak plen za Hune.  

Zastrašujuća reputacija Huna igrala je ulogu i u nekim događajim iz bliske istorije, kada je nemački car Vilhelm II, tokom govora 1900. godine, hrabrio svoje vojnike da budu surovi i nemilosrdni kao Huni. I tako je taj termin "nemilosrdni kao Huni", postao blisko povezan i sa Nemačkom. I tokom Prvog svetskog rata temin "Hun" se koristio kao opis Nemaca. Tako su Huni u kolektivnoj svesti ostali zapamćeni kao varvarski narod - a možda su zapravo imali mnogo manje moći nego što mislimo kada izgovorimo njihovo ime.

 



bonus video
ostavite komentar
Inicijalizacija u toku...